Het monumentale beeld van Krijn Giezen, Kijk Uit Attention, dat sinds de zomer van 2005 in de beeldentuin van het Kröller-Müller Museum staat, is nog steeds niet toegankelijk voor het publiek. Het museum heeft besloten ruim de tijd te nemen om tot weloverwogen en verantwoorde extra maatregelen te komen alvorens het werk weer open te stellen.

Op 24 mei 2006 raakte een 17-jarige scholier ernstig gewond bij een val op ‘de trap’, zoals Kijk Uit Attention in de wandeling heet, en besloot het museum uit verantwoordelijkheidsgevoel tegenover zijn publiek het werk voorlopig af te sluiten. Gelukkig is het slachtoffer snel hersteld, maar voor het museum bleven toch vragen bestaan. Het wilde weten of er extra maatregelen getroffen moesten worden om dergelijke incidenten in de toekomst uit te sluiten.
Na het ongeval zag de politie geen reden tot nader onderzoek. Uit respect voor de wensen van het slachtoffer en zijn klasgenoten heeft het museum slechts een beperkt eigen onderzoek uitgevoerd, waarna geconcludeerd is dat er maatregelen genomen moeten worden om te voorkomen dat iemand bij de afdaling snelheid kan ontwikkelen en daarbij ten val komt, Het museum stond en staat op het standpunt dat er geen enkel gevaar is, wanneer de trap door iemand op rustige wijze betreden wordt: de vele tienduizenden bezoekers van de trap sinds de oplevering hebben het bewijs daarvoor geleverd. Maar het museum weet nu dat er wel degelijk een risico kan ontstaan. Hoewel het museum zich niet aansprakelijk voelt voor wat er is gebeurd op 24 mei –omdat het van mening is dat elke bezoeker een eigen verantwoordelijkheid heeft, zowel voor zichzelf als tegenover anderen-, voelt het zich wel verantwoordelijk. Op grond van deze verantwoordelijkheid heeft het besloten te onderzoeken welke extra maatregelen gewenst en mogelijk zijn.
Bij dit onderzoek kijkt een aantal belangrijke partijen toe: de kunstenaar, de gemeente Ede (die de vergunningen verstrekt) en de verzekeraar. De onderzoekstocht voert langs beveiligingsexperts, evenementenparken, attracties waarbij meer dan normale risico’s te pas komen, juristen, enz. De opties gaan van handhaving van de huidige situatie met een aangescherpt toegangsprotocol, via bouwkundige aanpassingen tot permanente sluiting en zelfs afbraak. Voor geen van deze opties is nog een keuze gedaan.
De kunstenaar, Krijn Giezen, is evenals de medewerkers van het museum zeer aangeslagen door het ongeval. Hij ziet de huidige afsluiting van het werk als een onderdeel van het functioneren van het werk in de tijd. Een van de dilemma’s waar we voor staan is dat grondige bouwkundige aanpassingen het karakter van het werk zullen veranderen en de noodzaak ervan als beeld in de beeldentuin zullen aantasten.
Het zal ook duidelijk zijn dat het museum bij zijn besluitvorming rekening moet houden met de maatschappelijke ontwikkelingen op het gebied van aansprakelijkheid en individuele en institutionele verantwoordelijkheid. De huidige tendens om de verantwoordelijkheid steeds vaker bij derden te leggen en de daaraan gekoppelde claimcultuur nopen tot een goed gefundeerde kennis van de positie van het museum.
Voor zijn besluitvorming neemt het museum de tijd. De ervaring leert ons dat onze bezoekers het erg jammer vinden dat de trap niet betreden kan worden, maar dat men begrip heeft voor de ontstane situatie. Op dat begrip doen we voorlopig nog een beroep.

Evert van Straaten
Directeur Kröller-Müller Museum